Thursday, June 6, 2019
CHRISTIANTE IN LEITUNG LATE NGAIHDING AHOIH DIAM?
Tuesday, June 4, 2019
NUPA KAL THUSIM
###################
1)- Itna kiam thei ahih manin Zingsang simin na itna lak den in.
2)- Ngaihna kiam thei ahih manin Nitak simin na ngaihna lak den in.
3)- Pai nading a om ciang ki gen tangtang na-in Khat leh khat ki zahtak na lim ahi hi.
4)- Nek ding a om ciang ki ngak aa Annkuang umm khop na-in ki itna khang sak semsem hi.
5)- Nitak lup ma-in kamkupna tuamtuam nei den inla, Lup kuan ciangin itna thugil kamkup khop' hoih pen hi. * Ki leh ngat thei hi.*
6)- Lupna tung ah innkuan mailam ding, tate pattah zia ding kamkum le cin zingthawh hong nuam ding hi.
7)- Zankim in nau hong kah ciang numei ten don pha deuh uh aa Pasal ten zong kep mawh hi lo hi. *It na leh hehpihna ki sam hi.*
8)- Itna gilkial na ki sak leh Nang mahin itna khahkhiat masak sawm pah in. Tua hi leh Itna hong khang ding hi.
9)- Vai na pai ding simin khat vei ta ki kiss or hug le cin Sun tha pai na mai tai ding aa na nasep nuam ding hi.
10)- Sun na Rest Time hun sungin na omom na pan Message khatta khakin na vai tun hong nuam ding hi.
11)- Nupa pawlkhat ki teen ma ki it, ki ngaihna thu lim gen mahmah na pi… Ki teen khit ciang gen lo uh ahih manin nupa kal itna gilkial uh hi. *Lungsim galdo na om thei hi *
12)- Vai tuam'' leh inn lak vakna panin hong ciah na Pasal/Zi vai dawn den inla.. Kam khum awneem tawh hopih in. * Tawl dam deuh hi*
13)- Damlohna tuam'' a om ciang lawm aw bang ci nahiam? Zatui na ne khin hiam? ci aa ki lung hih mawhna in Nupa kal cidam sak hi.
14)- Na lungkim lohna nitum sak kei in! Nitum khit ciang khua ziing hi.* Lungzin na ki zom suak thei hi.*
15)- Na zi na it leh a sanggam u leh nau te, na it sak pel mawh kul hi. Na pasal na it leh a sanggam u leh nau te, na it sak pel mawh kul hi.
16)- Teek leh mo ki kal a nop theih na ding, Pasal in vai puak lian mahmah hi. Na pianna Nu le pa khasia sak kei-inla na zi lung leng sak kei in!
17)- Sungh leh maak ki kal a nop theih na ding numei in vai puak lian mahmah hi. Na pianna Nu le pa khasia sek kei-inla na pasal maizum sak kei in!
18)- Nupa kal a noploh hun om peel mawh ding aa tua hun ciangin na lawm na gual te kup pih kei in! Nang' na it zahin hong it sak lo ahih manin asia lam tam zaw ding hi.
19)- Nang cih bek ci tentan kei-in, na zi/pasal deihna zong ahoih om veve hi.
20)- Nupa kal ah Sum tuam neih omthei hi. Tua bang sum tuam neihna in nupa kal kigii a phutphut na hi hi. *Neih zahzah gawm khawm in*
21)- Inn sung van zat leh Nik leh puan ki sap zia numei te' tel zah in Pasal ten ki tel lo hi. Inn sung ah bang ki sam hiam cih! na Zi dong zel in! Inn kuannuam ii cih tua bang dan a hi hi.
22)- Inn sung van ki sap a om ciang, na ki sap teng ciamteh sa-in vanlei ding pai in! Ki sam lo teng ki lei kha thei hi.
23)- A hih theih leh Sum zatna leh Ngahna ciam teh tangtang zo leeng hoih pen hi. Ki muan lohna hi zaw lo aa Sum zeek jia ding ki kepna hi zaw hi.
24)- Pa in Tate ''thu'' ahilh laitakin Nu in Tate zak dingin tua ci hilh kei-in cikha ken! Apa a zahtakna kiam ding hi.
25)- Nu in Tate ''thu'' ahilh laitakin Pa in zong Tate zak dingin tua ci hilh kei-in cikha ken! A Nu a itna kiam ding hi.
26)- Thuhilh zia kilawm na sakloh te uh Tate zak dingin ki gen kei un! Nu leh Pa a zahtak na kiam thei hi.
27)- Hehna a omp phial leh zong Tate muhna ah ki tawng kha kei-un! Hong muanna kiam ding hi.
28)- Ta te nisim in tawng den keei kei-in, ki sek ding aa hong zahtakna bei zaw hi.
29)- Tate adeih khempeuh ban lei sak kei-inla, aki sap lei sak in. Ki sap leh deih akhen tel theihna dingin gen pih zel in.
30)- Tate kamciam pia pahpah kei-in, na kamciam na piak zawh loh ciang amaa ban akhak tan sak suakthei aa hong muanna bei hi.
31)- Tate pilding deih luat manin migi nalo te ''thu'' gen pihpih kei-inla mipil minthang te ''thu'' gen pihpih zawk ding ahi hi. Na gen thu te a lungsim ah teeng ahih manin na gen bang hong suak ding hi zaw hi.
32)- Nisim ann lim meh lim tawh vai hong dawn na Zi pah tawi siam in. 1,2 vei huankhialh khawng peuh phun se ken. *Cidam loh ki patna hi*
David Mungno
https://youtu.be/XRcoDbJs5o8
Thursday, March 28, 2019
KAWLGAM TUIPHUM ZBCM, TBC, CBC
Kawlgam Zomi Tuiphum
kipawlna, ZBCM, TBC leh CBC
Abeisa kha thum lai in,
Zomi tuiphum vai ka gelhna ah, min gelh ngam lo “Pengkul” a kici khat in nakpi
tak in group mail ah hong taih ban ah, kei mimal le ZBCM in mikhemkhem hong ci
a hih man in, ZBCM in mi khem hiam? Kua hamphatna ding suksiat sak ngei hiam?
Bang vai hawm khopna susia ngei hiam? Zomi te’ sungah Bang ki pawlna in susia
hiam? Mimal kua in susia hia? cih te a telna dingin a sau sim in konggelh hi.
Pengkul pen a ma thu a ging thei hi lo in, a mut khat a om ciang bek in ging
thei a hih mah bangin thu dik (huih) in a mut ding kisam ka sakna tawh kong
gelh hi.
Kawlgam
Zomi Tuiphum Kipawlna, ZBCM, TBC le CBC
Ni dangin Zomi Tuiphum
kipawlna pen ZBC bek om hi. Tu in ZBC bei in CBC, ZBCM le TBC thum pha hi. CBC
(formerly ZBC ) sungah eimi a om lai pen KVBA (Kalaymyo sung, Leipi, Tahan,
Emmanuel, Pyidawtha cih te hi), TAB (Tedim gam sung TBC tawh a ki pawl nuam lo
teng- Mualbem, Thaangkai lam), ZBA (Zo or Zou lam), SRBA (Sihzang lam) leh KCBA
(Kuki, Thahdo) kihel lai hi. Mai lam ah koii lam hong nga uh tam cih ih khuadak
laitak hi.
I. ZBCM
le TBC pianzia atom
1. Kum 1994, Feb kha TBA
kumcin khawmpi Suangpi khua pan in, TBA makai in, Tedim kampau Tuiphum teng zol
in, Convention khat a din ding meeting khensatna tawh ki zui-in, TBA Siapi te
hongzin kawikawi in, honggen ciangun, TBA pen ih muan ih suanpen hi, Pa bang a
kong neih uh a hih man un, no hoihsak a hih leh ko hong zui dinghi ung ki ci
ciathi.
2. Kum 1994, April in
ZCLS meeting Kawlpi tuiphum pawlpi ah ki nei in, nasia takin ZBC tawh ki khen
dingvai kikum hi. Hih hun in kei zong meeting kah khat ka hihi. Tu ni dong ka
bil kha ah a gingging lai ka tha ngah mahmah khatin, Rev. Kam K Thang in, “ nau
te aw, kei bel teekta ing in, ngap nawn keng, no na ngap nak uh leh ki pan ni,
ki pat hun ta hi,” hong cih teh tha ki ngah mahmah in, ki khen ding ki sawm hi.
Tua ZCLS meeting khit teh ZBC-EC, Falam ki pai suak aa, tua lai ah zong
nakpitak in ki kupna om hi.
3. Kum 1995 April kha in
Zozang ah ZCLS meeting om kik in tua pan thukimna a om khit teh Khuasak ZBC
triennial ah pan mun kitel nitak in TBA te’ zinpi ah kikhawm in ZBCM min ki
phuak hi. TBA(Tedim),TTBA(Tonzang), KZBA(Kalay), TVBA (Tamu),ZBA(Zo) teng
thukim uh aa, SRBA in ko innteek ka hih uh teh hong hi ci om phot nung ci hi.
Kuki Chin (KCBA) pen delegate hong kah zo lo ahih man in, khentatna om thei lo
hi. KVBA in ko pen minam kigawm khawm ka hih man un tu tadih in a buppi in hong
pai thei nai lo hi ung ci hi.
4. A zingsang ciangin ZBA
hong nung kik hi. TBA te Tedim a tun kik ciangun a thu uh hong kituak nawn lo
in ( atom in) ZBCM tawh ahizongiin, ZBC tawh a hi zong in tawlkhat sung kipawl
pih nei lo hi. Tawl khat khit teh ZBC zom kik uh aa, MBC tungtawn in Convention
2007 in TBA hi nawn lo in TBC ki cita hi.
5. Nidang a TBA sungpan
in Mualbem kuam lam le Khuano kual lam pawl khat ZBC tawh ki zom suak uh hi.
TBA sung pan mah in Pawlpi tam khop mah ZBCM ah om uh hi. A om lai teng
Association 3 in ki khen uh aa, tu lai tak in, Pawlpi 80 kim le Association 3
pha in Tedim Myone sungteng le Yangon ah TBCY a hi uhhi.
6. ZBCM
pen ih minam bup a ih phuah, thupha ih piak a hih mahbangin Pasian in thupha
pia in, tu in, Pawlpi 130 val, Association 7 pha in, Kawlgam sung Zomi te om na
(a tamzaw ah) te le Nyiphidaw na ngawn ah Mission ki nei hi. Gam pua ah zong
New Deli, India ah pawlpi sanna ki nei a, USA ah zong Zomi Baptist Churches of
America (ZBCA) om ta hi.
II.
Myanmar Baptist Convention, Baptist World Alliance le ZBCM kizopna
1. ZBCM pan in TBA a din
tawp ciangin Zomi Siapi te patau in MBC tungtawn in gawpkhopna ding vai hawm uh
aa, TBA ah or ZBC ah nakigawm kik un cihtawh gawm sawm uh hi. ZBCM in TBA in
hong zolkhiat, hong zotkhiat sa hi, ZBC tawh ki zop dingin lah ih pai khiatna
sa hi, ‘ngal hapaaksa tum kik kei,” ci in dingsuakhi.
2.
2000, Aug 27 ni –in, ZBCM in Emergency General Meeing Kawlpi ah nei hi. Hih
hunsungin MBC General Secretary phone tawh ki donga, GS in, ko MBC pua lam a om
a hong koih hi ungh a cih ciangin, MBC tawh kizopna vai pulaknawn loh dingin ki
thu kimhi. Tua tawh ki zui in, ZBCM pen MBC nuai ah om nawn lo in, tang-din aa
(Independent ), 2005 kum ciangin BWA ah member in lut in tu ni dongin annual
member fee ki pia in ki zom den hi.
III.
Southern Baptist Convention (USA) le ZBCM kizopna
1. Kum 2000 Aug.19 (Sat)
ni-in, SBC pan – South East Asia Mission Director Rev. Jim McCarthy le USA aa
pawlpi lian mahmah nih pan in pastor 2, le ZBCM Siapi te Maymyo ah meeting nei
in, Mission nasepna ding thu le huhna sum le paai vai tampi tak geel khawm in
thukimna nei uhhi.Hih hun lai tak in SBC pen BWA ah kipawl lai ahih man in ZBCM
te MBC nuai ah na om kei uh leh hong huh thei lo ding hi ung ci hi. A hi zongin
no guak na din uh leh ki zom thei ding hi hangh ci’n vai khak hi. A Tung a ih
gen sabangin MBC in ZBCM hong pom nawn kei ung a cih khit teh, a tang-din a hih
man in ki zop theihna lampi hong piang hi. Tu in a hih leh SBC pen BWA tawh
kipawl nawn lo a hih man in a ut peuh peuh tawh ki zom thei in, a mau thu ciat
hi ta hi. Kuamah a ki neisak tuam zong om se dah ni.
2. Hih Maymyo meeting
khit ciangin Yangon ah TBC-Y Siapi te le Upa te in gamdang Siapi pa( Jim) an
neekpih na nei in, tua lai ah ih muan mahmah Siapi nih in( a min gen dah ni),
hih ZBCM te pen MBC sung a ki pawl lo hi, ko mi tem ah hi in thu tangpek hi,
kumpi langpang hi, na ki zop teitei leh nang na ngawn a dingin lau huai hi, cih
tawh nakpi tak a gen ciangin, ki zom ngam nawn lo in lai khak tawh ZBCM thu
zasak hi. Hih thu te hangin ZBCM tungtawn aa Pasian nasepna ding tampi tak ki
taan-lawh hi. Zomi bup supna a hihi. Midang te hong bawl hi lo a, ei sung teng
mah ih hihi.
3. Tua zawh kum 4 khit
ciangin SBC te in thu dik taktak hong tel uh aa, 2005 kum in ZBCM tawh
partnership in mission nei khawm uh hi. Hih hun a hong pai Rev. Gerald Burst
in, a ki pat cilpan in hih thu dik ki thei hi leh ih ki zopna nawngkai lo ding
hi, ci’n gen lai hi. ( Hih Siapa tawh USA ah ka biakinn uh le ka inn uah ka ki
mu thei zel lai uh hi).
IV. GZA
in hong gawmkhawm
Hih a tung a bilial teng
pen midangte’ hong bawl hi lo in ei sungteng a ki toknawi ih hihi. Hih bang kawmkal
ah GZA hong piangin damdam in hong gawm tuah kik in ka mu hi. Dr. Do Kham in
GZA meeting khat ah a genna ah,” a dangdang gen loh, Sia Enno le Sia Khual
mahmah hong ki kholh theih kik bek uh zong GZA man phatna hi, a cih bangin, GZA
hong om ciangin, ih Siapi te mipi mai (pulpit tung) ah mawh maisak na ki ngen
in, mawh ki maisak in, ki ang-kawi in, ki kah liang uh cih khawng ih zakciat
mah bangin lametna hong neisak mahmah hi.
GZA in mai lam bangzah in
hong gawm khawm takpi hiam cih a ban tu zawh kum bang zah hiam ciang ihgelh beh
dinghi.
Pengkul in zong tel thei
tuam dingin hong um ingh. Lai hong simsak khem peuh tungah lungdam hong ko
ingh. ( Hih ZBCM vai buainna te pen Col. Kam Pum, a dam lai in thupiang lai
khak khempeuh hong copy sak in file khat tawh hong bawlsak sitset in, hong
piakna sung pan le kei mimal, midang tungpan ka zak bang a kong gelh a hihi,
Pengkul a sangin man zaw kha dinghi.)
Thu dik a deih na
sanggampa uh,
Rev.Dr.
Tun Cin Kap
Zomi
American Community Church,
Florida, USA
Friday, January 25, 2019
SAWMAH KHAT THEIH HUAI
ZOMI-TE TUNGAH THUPHA HONG KIP THEIHNA DINGIN
SAWM AKHAT.
Malakhi 3: 8-12
SAWM Ah KHAT tawh kisai ih gending ciangin na
lungsung ah bang hong lut hiam? Sawm akhat ih theihsa hi lomaw bang
gengen kul hiam na cikha thei ding hi. Tuni in Zomite tungah bang hangin hauhna
khang khat khom ding haksa mahmah mawk hiam? Zomite, Chinte sumzon pen kum 100
lom bang sawt ta hi. Bang hangin Budish-te leh Hindu-te hau thei zaw,
Christiante sang cih dotna omthei zel mawk ahi hiam?
Sawmah khat thupen tulai pau in Pastor or siate,
tanglai pau in siampite in, gen taktak ngam lo-in thuphasan nading bekin gen in
kuamah lah thuphasangin Hidu or Budist or muslimte bang in atu, ata
khang ah khom cih pen kigen vangvang lo mawk hi.
Tuni in sawmah khat thu pen LST lam a Doctor
late na ngawnin agen mengmeng ngam loh, siate in gen leh na duhman hi, ci a ih
mawhsak uh, Kong vaksa uh hi ih cih uh, atal ih kawk ngam uh, tuni in kiciantak
in Zomi khempeuh in ih theih dingin genkhia nuam ing. Sawmah khat kuate adingin
kipia hi mawk hiam?
SAWMAH KHAT BANG HUN IN HONG KIPAN A KUATE TUNG
KIPIA? When it's started.
Sawmah khat pen hunsawt lai pekin hong kipan
hikha in cin, adang sut man kei ni in, Abraham in Melchizadek siampi tungah pia
hi. Mi khempeuh Pa ahi Abraham tungpanin hong kipan hi. (Piancil 14:20).
Anih na ah, Moses hunlai in Moses Isreal makai
hi na pi-in 10/1 Moses tungah Pasian in na pialo a, Asanggam pa Aaron siampi
tungah napia hi. (Gamlak vak na 18: 21-32 sungah)
TUN MALAKHI 3: 8-12 ENSUK NI.
8 Keimah in note kong
dotnop thu pen, mi khatpeuh in Pasian na guksak ding kilawm ahi hiam? Kilawmlo
hinapi-in note in nong guksak uh hi. Ahi zongin note in, 'Bang hong guksak ka
hi uh hiam?' na ci uh hi. Sawmah khat piakna leh biakpiaknate-ah nong guksak uh
hi.
9 Na minam bupun keima
neihsa hong guksak na hih manun note khempeuh tungah samsiatna hong tung hi.
10 Ka biakinn-ah an a om theihna dingin sawmah khat a kimin
hong paipih un. Kei hong ze-et un; vantung kongkhakte hongin, note-a' dingin na hoih tampi kong
piakna na mu ding uh hi.
11 Lo panin a piang na
ante uh, kauphe ka nesak nawn kei ding a, na leenggui uh gahpha mahmah ding hi.
12 Tua ciangin na gam uh, ten'na dingin a hoih mahmah leitang hong
suak ding ahih manin, minam dang khempeuh in note pen a nuamsa minam, hong ci
ding uh hi," a ci hi.
SAWM AH KHAT KUA A HIAM?
Sawm ah khat pen Pasian a hi. Cih phawk ni in,
Pasian deihna ah ih zeksak ding thupi ding hi. Malakhi 3:8,9
Tu-in aneu 10 na en suk ni. KA BIAKINN-AH an a om theihna dingin sawmah khat a kimin hong paipih un.
BIAKINN AH CIH KAMMAL EN NI.
Biakinn cih tawh kisai-in na lungsung ah bang
hong lut hiam? Biakinn a cihtak ciangin Mipawl khatte in Muhtheih biakinn mahin
ngaihsun pah a, aman mahmah bel hi pah hi. Khat ih ngaihsut dingin ah, Biakinn
a cihna ah Nidangin Biakinn ah kuate teng or om cih ngaihsut ding thupi mahmah
hi. Gentehna: USA Biakinn pawlkhatte ah Inn tawh kizo pah a, tua teng ah Siate
ki-om sak, kitengsak pah in, tanglai hun tawh kibang ka sa hi.
Tanglai in ah Biakinn ah kuate teng or om hiam
cih ngaihsut kul hi. Siampite/siate om hi cih ih kiphawksak nuam hi.
Akithoihding or biakpiakna, mawhsutna ah neih ding uh ciangin Biakinn ah pai uh
a, tuateng ah siampi-te in biakpiakna piaksak hi. Gamlakvakna 18:12 pan in sim leng mi maimai
kikhopni lo-in Biakinn nai ah apai ding Pasian in deih lo hi. v22
“Ka biakinn-ah an a om theihna dingin sawm
ah khat a kimin hong paipih un. Kei hong ze-et un; vantung kongkhakte hongin,
note adingin na hoih tampi kong piakna na mu ding uh hi.”
Hih laisiangtho in Biakinn agen nopna pen
muhtheih Biakinn a gen hinapi a gen
nop khat ah mawhpuak(tavuan) aneihsak siampite or siate agen nuam zong ahi hi.
Cih kithei sak hang. Anuai ah en suk lai ni.
SAWMAH KHAT KUATE GAMH, OR
LUAH DING AKIPIA HIAM?
Gamlakvakna 18:20-32 ciang
ah ih sim suk ciangin kitel mahmah hi. Kuate go, tan ding akipia cih kitel
sitset hi. Azatna
ding gen kul lo-in kitel pah lai hi.
Aneu 21"Kikhopna buk sungah amaute nasepna thaman dingin Israel sunga
sawmah khat khempeuh, Levi
mite tungah gamh-in ka pia hi.
Aneu 24Bang hang hiam cih leh amaute in biakna-in Topa tungah a piak uh
Israel mite sawmah khat pen Levi mite tungah luah dingin ka pia khin hi. Tua ahih
ciangin Israel mite lakah amaute in luah a neihloh ding uh ka gensa ahi
hi," a ci hi.
Hih tangnihte gel ih et takciangin Sawmah khat
pen Siampi te or Tulaipau in Siate adingin gam leh luah ding akipia ahih lam
kitel mahmah hi. Tulai Siate in sawmah khat thu agen uh ciangin kawlgam,
vaigam leh western gam dong ah om Zomi or Chin mite in a duhman uh hi, ci ihih
manin sawm akhat hoihtak inzong hong gen ngam lo uh a, Malakhi 3: 11 leh 12
hong hahtang gen uh a, kuamah in tua hamphatna te kinei tuan lo mawk hi.
Zomite, Christiante in aneu 11 leh 12 ih
ngahzawh lohna ahang in, aneu 8 na leh 9 nate ah kinungta lai ahih man ahi hi.
Siate kikhasia sakin kizah ko a, kong vaksa peuh uh kici zanzan hi. Siate pen
ei vaksa hi lo a, Pasian vak hi. Sawmah khat ei a ahih loh lam kiphawk lo in,
ei a mah kisasa a, Siate bang tona in kizang ta zen hi. Pasian a ahih lam ih
phawktek ding uh kideihsak hi hang.
SAWMAH KHAT PEN MISSION SUM HI DEKTAK LO HI.
Sawmah khat pen Pasian in kei ahi Biakinn ah hong puak un, siate luahding hi.
Siampi/siate gamh hi, pia un acihcih lai tak in eite in, Kha an hong vak Siate
kham ding hoihtakin ih piak masak sangin haksa khat peuh huhna leh Building
peuh ah kizang masa a, aman mahmah dingin kingaihsun thei hi. Pasian in gamh
leh luah ding in siampi or siate apiakhit nungsangin, Pasian a ahih lam leh a
ngah ding akilawmte in a ngah masak ding thupi hi, malakhi 3: 8,9 ah hoih takin
hong gen khinzo hi. Mundangte ah huhna leh budget in ih neih nop leh zong siate
kham ding gel photin akicin lai leh gel ding hi pan hi. Ih hih dan uh leh
ngaihsutdan man lo ahih manin Pasian lungtang kinasak hi. Tang lai
Moses hun hi leh suanga den lup ding pawl kihi kha ding hi. Hehpihna hun ah
ih om manin hong kithukpah lo a, ahizongin mite or namdangte thupha ngah bangin
ih ngah thei kei hi. Abraham in Melchizadek Siampipa apiak bangin, Pasian na sem siampi or sia
khat sangin mundangte ah na thupit sak zawk leh a paina ding mun ah a
pailo suak ahih manin Pasian sum a zekkhial suak ih hih manin Pasian lungkimna
kingah lo ding a lei thupha kisailo thei ding hi.
MISSION SUM KISA KHA THEI
Sawmah khat pen mission sum himasa lo a Pasian
in apiaksa om hi in, Siampi te an, gamh, luah hi cih phawk ni. Mission na sepna
dan in, Mission huhna ah nazat nop leh sawmah khat na lak khiat khitteh 9 pan
in pia in. Sawm ah khat leh Mission kisailo hiphot hi. Sawmah khat tawh mission
kisai masa hi leh bang hangin Pawlpi kim ah Mission box ci-in kituam
hawm/dong mawk ding ahiam? Ngaihsut huai mahmah thu ahi hi.
Tua ahih manin USA, India, Burma mun tuamtuam a
ah omhih lai sim kha khempeuh in Na siate uh akham dingin sawm akhat hoihtak in
na pia un tua hi leh thupha kisang pan ding hi. Siate in khasum hongkham zawh
loh tak ciangin sumhong zong a, ih gensia lailai uh hi. Na gensiat sangin na sawmah khatte uh
akhamding uh napia un. 10/1 tawh siate innkuan kham ding ih piak khit ciangin a
kicin lai leh Pawlpi sung kivanna, Mission, Buildingte ah khenzawh zah khen
ding hia, Siate a masaklo liangin mudangte ah budget gel ding hilo hi. Tua pen
10/1 tawh kisai pai zia leh zek zia ding ahi hi. Tua hi leh thupha Malakhi3:11-12 sunga ah gente
ih tang thei pan ding uh a, Hindu, Buddhist-te bangin tu leh ta khang dong ah
ih hauhnate uh ih zek thei ding uh hi.
Christian ahilote gentehna a ihgen det kei zong
ngaihsun thei leng a namah hi. Christiante ahoih lamin Christian ahilote in
hong gen leh ih ut kal ah, a hoihlo-in hong gen det uh pen ngaihsut huai hi.
Sawmah khat pen kawlte nuntakzia atheite in thei
ding hi hang, amau zong a phungzi-te tung uh ah nak piak mahmah hi. Zingsang
tho baih in, an huan uh a, amau nek ma in a phungzite adingin kuang khat ah
thukma sa in pia masa uh hi. Hindute ahih leh an huan uh a amin ciangin innsung
innpua a pasian nonote uh pia masa in tua ciangin amau ne pan hi. Bang hangin
thupha ngahlohna ding hiam a nungta Pasian bialote in zong a siampu-te leh a
pasiante uh zahtak mahmah hi ven. Ei a nungta Pasian biate in ih Pasian ih
kihtak mahmah ding hizaw hi. Budishte in a pasian uh sum apiak dinguh ciangin
ahoih penpen mah na pia uh hi. Christiante e leh bang ih ci vua, siate gensiat
leh cilphih peuh sawmte hi zaw hang ahi na? Sawmah khat pen siate tung ah nang
piak bangin na ngaihsut cingin na iplah a Pasian a, Pasian piak ahih lam phawk
lecin na hamtam ngam kei ding hi. Tua bek hilo an Pal pen siate ading hi cih na
kigen lai hi.
Chin or Zomite Pasian in thupha hong pia nuam
napi in eite in ih guk saksak manin thupha kingah theilo a Pasian kikhasia sak
zaw hi mawk hi. Tang laidan in hong nitun hi leh suangtawh den lup ding vive hi
hang.
TANGLAI
Tanglai in sawm akhat leh anpal, gan pal napia
tangtang uh a, tuate pen siampite ading hi a, siampite in tuatung panin sawmah
khat apiak sawn ding uh pen Moses tung ah na hilh hi. Sawmah khat thupen OT
sungah hoihtakin na gen a NT ciangin sawmah khat thu telgen ding in nei nawn lo
in, cit piakna na gen hi. OT sungah 10/1 khat vai kiciantak in na gen khin ahih
manin NT ah na genthuah nawnlo-in 9 pan piak khiat ding na gen hi.
Gupna thu tawh kisai in OT a pen NT ah kizang
theinawnlo ahih manin kician tak in Jesu thu up ding hong gen hi a, OT ah
Sawmah khat thu kiciantak in genkhin ahih manin NT ah hong genthuah
nawnlo in a mite in apiaknate hong genbek hi.
SIA TAWH KISAI LEH UKNA ZA,
Hih tawh kisai in LST sungah hong uk kumpite thu na mang un hong ci a, tua ma
in bang gen hiam cih leh kei ma theih loh in Ukna za angah om lo ahih manin
hong uk kumpite thu na mang un ci hi. Pasian thu tawh kituaklote man ding cih
hituan lo hi.
Tua mah bangin siate pen Pasian theih pih loh in
sia za ngah om tuan lo hi. Tua hih manin athu uh ih man ding kisam hi. Tucing
pa nung zuih sawm in la, NA nung/mipi nung tuucing pa zui sak kei zaw ni. Upa
Tansawm zong onglo khat in Siate pen Eideihdan a ih kaih sawm mawk pen ngaihsun
thei hileng kilawm hetlo lua hi. Pasian in ana semte siate kisuan pih, gum
mahmah a tua pen Mihau pa leh Mizawngpa(razarus) tung tawn in ih mu thei hi.
Mizawng pa Abraham ang sungah a om lai-in mihau pa HELL ah om in, tui tak khat
anget leh Abraham in phal lo hi. Mihau pa in tua ahih leh Ka sanggam u leh
naute kei tunna ah hong tun lohna dingin vagen sakin ci-in athum tak cianin,
Abraham in adawn na ah, Leitungah ka na sem Pastorte kamsangte tam
mahmah hi. Tuate thugen a up kei leh hih pa hing kik in a vagen hangin um tuan
lo ding uh hi cih san hi. Pasian in a nasemte kisuan pih mahmah in, hu hi, cih
phawk in. Siampi itten siampi thupha sang ding, kamsang itten kamsang thu pha
sang ding hi.
Thukhupna
Ka lungsim ah om lua mahmah ahih manin kizom leh
lo ngaihsun lo in Pasian hong theihsak bangbangin ka at hi a, atel siam dingin
Topa’n thupha hong pia hen. Hih thutawh kisai in nuntak pih leh azui zo dingin
Topa in asim mimal khat ciat thupha hong pia hen. Kei tha tang tawh hong pai in
gen thei lo ka hih manin hih lai tungtawn in na sim un la, ih Zomi sungah
thupha ih ngahna leh Pasian gamtang zaina, ih Pasian nasemte ih itna leh Pasian
a a hihna ih telsemsemna dingin Pasian in hong suak sak hen la, tu a kipan in
hih lei tungah zong ih hauhnate uh akhangkhang in akip pai suakna leh sawtpi
akikhom hong hisak hen la, vangtungah zong thupha tampi ih san na uh, leh
Pasian lungtang akhoihkha, Pasian alungkimsak mimal khat ciat asuak ding in hih
teng pan in thukong ngetsak hi.
Asimkha mimal khat ciat Topa thupha in
akhangkhang in na inn kuan sung ah hong kipna hi ta hen. Amen.
Siam Khaute
USA post masa march 2013 nihna edit may, 10,
2014
Thursday, January 24, 2019
SAWM AKHAT THU Sia Khai
THUMASA:
Sawm ah khat piakna tawh kisai in Pasian Kammal Laisiangtho tungtawn in anuai abangin enkhawm dih ni.
1-BANG HUN IN SAWM AH KHAT KIPIA HIAM?
Dawnna: Abraham hun in sawm ah khat piak kipan hi.
Sawm ah khat kipiak masak hun pen Upna sungah tunidong Pa a ingaihsut leh ineihden ahi Abraham tungpan hong kipan hi. Siampi Melkhizadek tungah Abraham in lungdamna leh itna tawh sawm ah khat napia hi. Siampi Melkhizadek in Abraham tungah Thupha kammal pia a, Abraham in ngetleh kalh om hetlo in Lungdam mahmahna tawh sawm ah khat napia hi. Siampi pa thupha piakna kammal enleng thupha kammal leh kepna kammal na gen khia hi. Tua ahihmanin Sawm ah khat piakna in thupha hongnghsak leh ingahsa thupha te limtakin hongkeppihzawhna ahihi. Pian 14:19-20. Abraham piaklaitakin thukham cihpeuhmah omnai mahmah lo hi.
Dawnna: Jacob hun in piakdingin kamciampia hi.
Pian 28:20-22 sungah limtakin gen a, Jacob in apu Abraham piakna tel mahmah ahihmanin sawmah khat piakna hangin daupaina, lawhcinna leh kepbitna omtaktak cih thei ahih manin Topa tungah kamciam pia in piakdingin pulaak hi, apiakna Laisiangtho sungah akigelhkik loh hangin Jacob nuntakna ietciangin lawhcinna lianpi ngah ahih manin akamciam pelhetllo ding cih pen kimu thei hi.
2-THUKHAM IN SAWM AH KHAT PHIAT HIAM?
Dawnna: Thukham in Sawm ah khat phiatlo in kipsakna genbeh hi.
Sawm ah khat Abraham piakzawh kum 600 khitciangin Moses tungtawn panin thukham hong kingah a, thukham in zong Abraham tungtawn in Topa tungah apiakna pen kipsak phapha hi. Siam 27:30 sungah agenna ah- “ Leitangpan apiang khempeuh khaici hitaleh singgah hitaleh sawm ah khat Topa a hi a, Topa adingin siangtho hi ci hi.”. Sawm ah Khat pen Topa a ahihmanin sumsiangtho asuahna dingin Topa tungah ipiakding ahihi.
- Khaici pan apiangkhempeuh piading.
- Singgah pan apiangkhempeuh pia ding.
- Bawnghon te piading
- Tuu leh keel te pan piading.
Siam 27:33.
3-IPIAK SAWM AH KHAT KITAN KIK THEI HIAM?
Dawnna: Kitan kik thei a ahizongin Nga ah khat piakbeh ding ci hi.
Siam 27:31 - Mikhat Peuh in apiaksa sawm ah khat atatkik nop leh nga ah khat behlap kik ding a tanthei ding hi.
4-SAWM AH KHAT TE KUATE ADING HIAM?
Dawnna: Pasian nasem , Siampi leh Levi te ading hi.
Gam 18:21 sungah gen hi, Levi mi Pasiansem te adingin gam hiding hi.
5-PASIAN NASEM TEN SAWM AH KHAT PIAKKIK AKUL DIAM?
Dawnna: Pasian nasem ten zong asawm ah khat uh piakkik kul hi.
Gam 18:26 sungah gen hi, Levi mite in sawm ah khat asan uh sungpan sawm ah khat pen Topa tungah piasawnding hi. Nehemiah 10:38
6-PASIAN NASEM TE BAN AH MIDANGTEN ANE THEI DING HIAM?
Dawnna: Pasian nasem te ban an anethei ding Laisiangtho sungah om hi.
Thuhilhna 14: 29 sungah kiciantakin gen hi. Sawm ah khat anekha theiding te pen:
(1) Levi mite ( Pasian nasem te)
(2) Pemta te
(3) Paneilo te , tagah te
(4) Meigong numei te.
7-KUMPITE HUN AH SAWM AH KHAT PIAKNA AOM HIAM?
Dawnna: OmmahI hi.
Kumpi Hezekiah in sawmah khat piakding thu limtakin gen hi.
IIKhang 31: 4-5 - Kumpi panin hanthawn ahih manin mikhempeuh in anpaal leh sawmahkhat te hongpia uh hi.
8-SALPAN CIAHKIK TEH NEHEMIAH HUN IN SAWM AH KHAT PIAKNA AOM HIAM?
Dawnna: Ommah hi.
Neh 10:37, Sawm ah khat akaikhawm te in Levi mite ahih manin Leitang pan sawm ah khat khempeuh Levi mite kiangah puakding kakiciam uh hi.
9-SAWM AH KHAT KOIMUN AH PIADING HIAM?
Dawnna: Biakinn ah piading hi.
Mala 3:10 gen hi, Ka biakinn ah an aomtheihna dingin Sawm ah khat hongpai pih un ci.
10-LEVI MITEN KOI AH NASEM HIAM?
Dawnna: Biakinn sung nasep asemte hi.
Levi mite pen Biakinn ah nasem in om uh hi. Neh 10:35.
11-SAWM AH KHAT PIALO TE PASIAN IN BANGTE CI HIAM?
Dawnna: Guta te ci hi.
Mala 3: 8-9 na ah apialo te guta ci hi.
12-SAWM AH KHAT PIALO TEN BANGNGAH DING HIAM?
Dawnna: Ngah nei hamtang ding uh hi.
.Mala 3: 9 sungah limtakin kigelh hi.
Samsiatna tungding ci hi.
Kauphe in lo ah annedin ci hi.
Guta ahih manin palik tawh kizom ding hi.
Neihsa te kipthei lo ding hi.
Thupha Ngah thei lo ding .
13-SAWM AH KHAT UTZAHZAH PIADING HIAM?
Dawnna: Ngahzahzah pia ding hizaw hi.
Akimin hongpai pitun ci ahih manin kimtakin paipihding ahihi.
Mala 3: 10
14-SAWM AH KHAT SAZIAN BAWL AKUL HIAM?
Dawnna: Kulmah hi.
Akim in hongpaipih un ci ahih manin akim leh kimloh theihna dingin sazian limtakin bawlkul hi. Mala 3: 10.
15-SAWM AH KHAT PIAKNA HANGIN BANG PHATTUAMNA OM DING HIAM?
Dawnna: Ommah hi anuai abangin kipulaak hi.
Mala 3:10 sungah hibangin gen hi.
- Vantung kongkhak te konghonding ci hi.
- Na hoih Tampi namu ding uh ci hi.
- Kauphe in lo a ante Nelo ding ci hi.
- Lenggui te gahpha mahmah ding ci hi.
- Gam hoih in tenna ding in nuam ding, leihoih suakding.
- Minuamsa suakding .
- Nasepna ah thupha ngahna dingin piading- Thuhilhna 14:29.
16-LAISIANGTHO THAK SUNGAH SAWM AH KHAT AOM HIAM?
Dawnna: Ommah hi.
Laisiangtho luisunga sawm ahkhatpiakna te laisiangtho thaksungah munkhat mahmah ah zong piakei un cihna omlo hi. Zeisu in kipsakna genbeha, avekun pia un ci hi.
Matt 23:23
“ Mihoih akineih khem no thukhamhilh siate leh Farisai mite in gimna na thuakding uh hi, note in Pasian tungah lengmasel , masala leh kummin sing namtui akipanin meh namtui namkhempeuh, sawm ah khat pia napi in, thukham sungah athupi zaw ahi , thutang( Justice), hehpihna(Mercy) leh thumante ( faithfulness) te na donkei uh hi. Adangte nusia tuanlo in hihthute na zuihding uh ahihi.”
Zeisu in Pasian hehpihna tel masa in tuaciangin pia un aci hi a, piakei un aci hilo hi. Piakzia agenna ahihi. Pharisees te piakdan amanloh manin agenkikna hi.
Luke 11:42
“ No Farisai mite in gimna na thuakding uh hi, Note in Pasian tungah lengmasel, thuambuak akipan anteh theipuam dongin sawm ah khat pia napi in, mite tungah thuman ding(Justice) leh Pasian it ding(the Love of God) na donkha kei uh hi.Hih te khempeuh na hihkim ding uh hi a, paihkhiat na neihding uh hilo hi.”
Pharisees te in Pasian itlo pi in napiakding uh hilo hi, Pasian it in thuman thuthak ahi Zeisu thei in tuakhit ciangin napiak ding uh ahihi ci hi. Zeisu ait te piakding ahihna agenbehbeh ahihi.
Heb 7:1-2
V 2 “ Abraham in angah khempeuh sung pan sawm ah khat Melkhizedek tungah apia hi.”
Abraham piakna Laisiangtho thak sungah hong kigelh kik na pen thupi leh manpha kisa mahmah cihna ahihi.
17-SAWM AH KHAT KUATEN PIADING HIAM?
Pasian a itten pia ding hi.
Pasian tawh akizom ten piading hi.
Pasian kepna akisam ten piading hi.
Pasian lamlahna akisam ten piading hi.
Pasian huhna akisam ten piading hi.
Pasian innkuan asuakten piading hi.
Pasian sunga upna nei taktak ten pia ding hi.
18-SAWM AH KHAT PIAKNA PEN VANTUNG GAM TUNNA DING HIAM?
Vantung gam tunna ding hilo in Vantung gam atung taktak dingten pia hamtang uh hi.
THUKHUPNA:
Pasian pen piakkhiatna hongpan khiapa leh hong hilhpa ahih manin ama nung azui eite in ama khekhap bangin isepding pen alampi man mahmah ahihi. Sawm ah khat apia ten sawm ah sawm piakding lunggulh toto uh a, sawm ah khat apia zolo ten sawm ah sawm leh avekpi in cihpen hamsa sa mahmah ding uh hi. Na sum Omna ah na lungsim omding hi ci hi. Matthew 6:21 genbangin na sum Omna mun ah na lungsim omding hi ci hi. I lungsim omna ah ineihsa te ki omsak nuam a, ineihsa aomna ah ilungsim zong ompah hi.
Topa thupha
ZBCA Office.
Jan 22,2019.
NUPA, INNKUAN, TEKLEMO, SUNGH
Nazuitek ve
Pasal pen na zi leh na nu kikal ah kilemna a om kei leh a kilemsak Ding ambassador hiteh cih phawk in! Khat gumin khat napaih leh apai2 hiteh!
Kagensa bangin Numei-in zong Mo hiden loding teksuak kik ding nahih manin tek nahih Ciang Natate hong bawldan Ding na utdanin mo na hih lai gamta lecin, na khaici vawh na at kik ding hi!
Nupi hikhin pa Pi hikhin napi hangin atello tamtuak lai hang! Hih pen tek leh mokal cini!
#Pasal lim2 in ih phawk Ding ah Upen na hih loh hangin Nulepa pen nang tavuan in koih thei in. Upen cizen2 ken! Pasian in Leitung thupha pen Nulepate Tung koih hi. Efesa 6:1- Hihpen Pasian thupha hi. Nule Pa lo-in zong kihauthei thupha kisang thei cikha niteh, Dawi in zong Leitung vai semthei lua hi, pilvang in.
Nulepa a kin, khual zote in taksa kha thupha ngah hi. Eg: na ci a nat ngeiloh bek zong Thupha na nute kiang Pan hong pai ahih lam phawkin la Sumlepai neih leh lam bek thupha saken!
#Pasal leh mo nu in natheih Ding ah, nau Pasal nei, nau zaw na hih hangin na Nulepa natavuan ahihlam phawk den in, Na u Pasal pen tavuan mawhpuak bek hisak ken! Tuadan ngaihsutna in Zomite luah a, Nulepa khasia in thupha zong2 ta leng om thei lo hi. Nutek patekte kampau pen Ta hizah nei ing a hong phawk keisi uh e cih kammal tamza mun mah2 ing! Nulepa akhasiat leh daupaina in hong ngaklo in hong taisan hi,
#Na lawmpa Nau zaw ahih Hang Nulepa phawkpih denin, nau zaw hihang cizen2 ken, Numei in pasal Lungsim na zawh mah2 lam uh phawkin a hoih lam in Zo leng thupha! Nauzaw Pasal le zi na hih Hang Nulepa natavuan ahih lam mangngilh ken!
Mo in mailam na khuat Mah bangin na mo in amai lam hong khuat ding uttek ding hi uhteh! Ih Mailam khuat tek leng ahoih hiziau lel e, Nang na khuat leh Nata zite in khuat ding himai lo hiam! Satan nasepna Tua kawm ah om thei Mah hi Pilvang in!
Pasalte in Na zi in a mai a khuat nakleh Zite nunglam etsak phawksak in! Guallelhna hizen2 lo hi. Asanggam pasalte zahin tavuan nei kei mah niteh ahih hang thupha ih cih pen ih Deih leh Pute na hih theihzah in panpih un, Esau leh Jacob pen anun adeihsak pa Jacob a nunglam ah paisak in thupha tampi Sang veve hi, na phawk thei hiam??
1. Pasalte Pilvang mah2 Ding, Zi le nu kal ah Palai!
2. Numeite in hoihtak mainawt ding!
3. Mo hoih na Deih leh Mohoih suak Sawm Ding!
4. Pasalte in Nulepa Upen tavuan cilo in abah zozo in thupha angah ding phawk Ding!
5. Pasal ten zi nunglam phawk pih Ding,
Jesu pen Nupa kal, tek kal ah omsak den leng a dangteng hong lem Ding John 6:33
Lungdam
S.Khaute 81818
Tuesday, January 22, 2019
NA MONU LEH NA TANU
Thuhoih khat kem kik ni!
1.Na tanu pen ateekte inn ah nuamsa leh na lungdampih mahmah hi.
Na inn sungah na monu in nuam hongsa pian leh na lungkim zo kei hi.
2.Na maakpa in a zi (na tanu) nasep ahuh ciangin thupi na sa hi. Ahi zongin na tapa in a zi (na monu) nasep ahuh ciangin "Zi lel pa" na ci leuleu hi.
3.Na tanu themno khat damlohna nei leh na patau gawp a, na monu adamloh teh "A thadah manin kineihkhem hi" na ci nuam phial leuleu hi.
4.Na tanu zawngkhal pian leh ateekte (a pasal innkuanpih) teng na mawhsak nuam hi.
Na monu tawm hong zawngkhal pian leh "An ne ne bek, tha nei thei mahmah lo" na ci leuleu hi.
5. Na tanu pen ateekte inn ah nasem pian leh na lungnuam lo zel hi na-pin, na monu in ni bup tawlnga man lo liangin, na asep na ngawn na hawmthawh zel leuleu hi.
6. Na tanu in ateekte (a pasal' Nulepa) leh a pasal' sanggamte nasep ding asep sak na muh teh na sin so vengvang thei hi. Ahih hangin na innkuan bup ii niiklepuan leh inn sung nasep khempeuh pen na monu bek in asep ding na lunggulh leuleu hi.
7. Na tanu pen a pasal lamte in them khat khawng gensia leh na zadah mahmah hi.
Ahi zongin na monu na gensiat hun teh, "Ka cih ding mah hi, ka mo hi" na ci hi.
8. Na tanu tungah a kibawl ding nadeih dan in, na monu tungah bawl pah in!
9. Na tanu in a innkuanpih teng nusia in, midangte innkuan a va suah mah bangin, na monu zong tuadan hi pah hi.
Ei leh ei mah thukhual, ngaihsut siam, dik I kisak mahmah hangin midang lak ah sawt I om zawh kei leh a hehpih huai mahmah hi ta hang!
Copy paste!
Lungdam
Siam Khaute






